మన దైనందిన జీవితంలో ప్లాస్టిక్ వాడకం విపరీతంగా పెరిగిపోయి, పర్యావరణానికి పెద్ద ముప్పుగా మారింది. అయితే, మనం సాధారణంగా వ్యర్థాలుగా పారేసే చేప పొలుసులతో ప్లాస్టిక్కు ప్రత్యామ్నాయాన్ని తయారు చేయవచ్చని పరిశోధకులు నిరూపించారు. చేప పొలుసులను ఉపయోగించి ప్లాస్టిక్ లాంటి ఒక కొత్త పర్యావరణ హిత పదార్థాన్ని డెవలప్ చేశారు. దీనికి ‘సిక్లో ప్లాస్ 2’ (Cyclo.Plas 2) అని పేరు పెట్టారు.
కొల్లాజెన్, చిటోసన్ లతో ప్లాస్టిక్ షీట్లు
చేప పొలుసులలో సహజంగా లభించే ‘కొల్లాజెన్’ (Collagen) అనే ప్రోటీన్ ఆధారంగా ఈ ప్రయోగాన్ని చేపట్టారు. పరిశోధకులు పొలుసుల నుండి కొల్లాజెన్ను వేరుచేసి, దానికి సముద్రపు వ్యర్థాల నుండి లభించే ‘చిటోసన్’ (Chitosan) అనే పాలిసాకరైడ్ను జోడించారు. ఈ రెండింటి కలయిక ద్వారా ప్లాస్టిక్ తరహాలో సాగే గుణం, పారదర్శకత కలిగిన పలుచని షీట్లను తయారు చేశారు. ప్రస్తుతం వాడుతున్న ఎల్డీపీఈ (LDPE) ప్లాస్టిక్ కవర్లకు ఇవి అద్భుతమైన ప్రత్యామ్నాయంగా పనిచేస్తాయని వారు గుర్తించారు.
కేవలం 8 వారాల్లోనే మట్టిలో కలిసిపోయే నైజం
ఈ బయో-ప్లాస్టిక్ యొక్క అతిపెద్ద ప్రత్యేకత ఏమిటంటే, ఇది పర్యావరణంలో చాలా వేగంగా కరిగిపోతుంది. సాధారణ ప్లాస్టిక్ మట్టిలో కలవడానికి వందలాది సంవత్సరాలు పడితే, ఈ చేప పొలుసుల ప్లాస్టిక్ రెండు వారాల్లోనే మట్టిలో కరగడం ప్రారంభమై, 8 వారాల ముగిసేసరికి దాదాపు పూర్తిగా విచ్ఛిన్నమైపోతుంది. ఈ పదార్థం మట్టిలో కలవడం వల్ల మొక్కల పెరుగుదలకు ఎలాంటి హాని కలగదని, ఇది విషపూరితం కాదని ప్రాథమిక ప్రయోగాల్లో తేలింది. ఒక వైపు చేపల మార్కెట్లలో వ్యర్థాలుగా మిగిలిపోయే పొలుసులను సద్వినియోగం చేస్తూనే, మరోవైపు ప్లాస్టిక్ కాలుష్యానికి చెక్ పెట్టేలా ఈ ఆవిష్కరణ ఉపయోగపడుతుందని శాస్త్రవేత్తలు విశ్వసిస్తున్నారు.
