1. ఐరాస భద్రతా మండలిలో బాలిస్టిక్ క్షిపణి ఆంక్షల సమీక్ష: ప్రపంచ దౌత్య వర్గాల నిఘా
నవంబర్ నెలకు ఐరాస భద్రతా మండలి (UNSC) అధ్యక్ష బాధ్యతలు వహిస్తున్న రష్యా నేతృత్వంలో అంతర్జాతీయ క్షిపణి నియంత్రణ నిబంధనలపై కీలక చర్చలు ప్రారంభమయ్యాయి. సరిహద్దుల్లో అత్యాధునిక క్షిపణుల ప్రయోగాలు మరియు ఏఐ ఆధారిత సైబర్ వార్‌ఫేర్ బెదిరింపులను అరికట్టేందుకు కొత్త దౌత్య విధానాన్ని అవలంబించాలని సభ్యదేశాలు ప్రాథమిక అంగీకారానికి వచ్చాయి. రాబోయే దశాబ్దంలో అంతర్జాతీయ శాంతి భద్రతలను కాపాడేందుకు అంతర్జాతీయ నిఘా వ్యవస్థను బలోపేతం చేయాలని ఐరాసలో ప్రధాన దేశాల ప్రతినిధులు స్పష్టం చేశారు.
2. సుప్రీంకోర్టు కీలక తీర్పు: ఎన్నికల ప్రచారంలో పారదర్శకతపై నూతన మార్గదర్శకాలు
దేశంలో రాబోయే వివిధ రాష్ట్రాల అసెంబ్లీ ఎన్నికల నేపథ్యంలో రాజకీయ పార్టీలు ఇచ్చే ఉచిత హామీలు (Freebies) మరియు ప్రచార వ్యయంపై సుప్రీంకోర్టు కీలక ఆదేశాలు జారీ చేసింది. సంక్షేమ పథకాలకు ప్రకటించే నిధుల మూలాలను ఎన్నికల అఫిడవిట్లలో స్పష్టంగా వెల్లడించాలని ఆదేశించింది. దీనివల్ల ప్రభుత్వ ఖజానాపై పడే ఆర్థిక భారం మరియు పన్ను చెల్లింపుదారుల హక్కులకు రక్షణ లభిస్తుందని సుప్రీం ధర్మాసనం వ్యాఖ్యానించింది.
3. మైక్రోసాఫ్ట్ మరియు భారత్ ఐటీ శాఖ భాగస్వామ్యం: నూతన ఏఐ స్కిల్లింగ్ ప్రోగ్రామ్
భారతదేశంలోని ద్వితీయ, తృతీయ శ్రేణి నగరాల్లోని లక్ష మంది ఇంజనీరింగ్ విద్యార్థులకు ఆర్టిఫిషియల్ ఇంటెలిజెన్స్ మరియు క్లౌడ్ కంప్యూటింగ్‌లో ఉచితంగా శిక్షణ ఇచ్చేందుకు మైక్రోసాఫ్ట్ సంస్థ కేంద్ర ఐటీ మంత్రిత్వ శాఖతో అవగాహన ఒప్పందం (MoU) కుదుర్చుకుంది. ఈ ప్రాజెక్ట్ ద్వారా గ్రామీణ ప్రాంత విద్యార్థులకు ఆధునిక టెక్నాలజీ నైపుణ్యాలు లభించడంతో పాటు గ్లోబల్ ఐటీ రంగంలో విస్తృతమైన ఉద్యోగ అవకాశాలు సులభంగా అందుబాటులోకి రానున్నాయి.
4. జాతీయ స్థాయిలో క్యాన్సర్ స్క్రీనింగ్ క్యాంప్‌లు: మొబైల్ వాన్ల ప్రవేశం
జాతీయ క్యాన్సర్ అవగాహన కార్యక్రమాలలో భాగంగా కేంద్ర ఆరోగ్య మంత్రిత్వ శాఖ గ్రామీణ ప్రాంత ప్రజల నిమిత్తం అత్యాధునిక ‘మొబైల్ క్యాన్సర్ డిటెక్షన్ వాన్లను’ ప్రారంభించింది. ఈ వాన్లలో ఉచితంగా ప్రాథమిక రొమ్ము మరియు నోటి క్యాన్సర్ పరీక్షలు నిర్వహించే సదుపాయం కల్పించారు. ముందస్తు గుర్తింపు ద్వారా ప్రాణనష్టాన్ని నివారించవచ్చని, ప్రతి జిల్లా కేంద్రాసుపత్రిలో ప్రత్యేక నివారణ నిపుణులను అందుబాటులో ఉంచేలా చర్యలు తీసుకుంటున్నట్లు వైద్యాధికారులు ప్రకటించారు.
5. ఏపీలో నూతన ‘పోర్ట్ బేస్డ్ ఇండస్ట్రియల్ కారిడార్’ శంకుస్థాపన
ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం రామాయపట్నం మరియు భావనపాడు పోర్టుల పరిసర ప్రాంతాలలో సుమారు రూ. 12,000 కోట్ల అంచనా వ్యయంతో నూతన ‘పోర్ట్ బేస్డ్ ఇండస్ట్రియల్ కారిడార్’ ప్రాజెక్టులకు భూమిపూజ నిర్వహించింది. సముద్ర ఆధారిత ఎగుమతులు, లాజిస్టిక్స్ ప్లాంట్లు మరియు మ్యానుఫ్యాక్చరింగ్ యూనిట్లను ఇక్కడ ప్రతిపాదించారు. ఈ కారిడార్ల ద్వారా తీరప్రాంత జిల్లాల్లో లక్షమందికి పైగా స్థానిక యువతకు ప్రత్యక్షంగా మరియు పరోక్షంగా ఉపాధి అవకాశాలు లభిస్తాయని ఐటీ, పరిశ్రమల శాఖ తెలిపింది.
6. ఢిల్లీ-ఎన్‌సీఆర్ ప్రాంతంలో ‘గ్రాప్ Stage-III’ ఆంక్షల హెచ్చరిక
దేశ రాజధాని ఢిల్లీలో గాలి నాణ్యత సూచీ (AQI) 400 దాటే ప్రమాదం ఉండటంతో పర్యావరణ పరిరక్షణ మండలి ‘గ్రాప్ Stage-III’ (GRAP-III) అమలుకు సన్నాహాలు చేస్తోంది. నాన్-ఎసెన్షియల్ నిర్మాణ పనులపై తాత్కాలిక నిషేధం విధించడంతో పాటు బిఎస్-3 పెట్రోల్, బిఎస్-4 డీజిల్ వాహనాల ప్రవేశాన్ని అడ్డుకోవడానికి సరిహద్దుల వద్ద ఆర్టిఫిషియల్ ఇంటెలిజెన్స్ కెమెరాలను ఏర్పాటు చేశారు. ప్రజా రవాణాను వాడే పౌరులకు మెట్రో మరియు బస్సు ఛార్జీలపై రాయితీలను పరిశీలిస్తున్నారు.
7. ఇస్రో చంద్రయాన్-4 శాంపిల్ రిటర్న్ ప్రాజెక్టుపై సాంకేతిక నివేదిక
చంద్రుడి ఉపరితలం నుంచి రాతి, మట్టి శాంపిళ్లను సురక్షితంగా భూమికి తెచ్చే ‘చంద్రయాన్-4’ మిషన్ నిమిత్తం రీ-ఎంట్రీ క్యాప్సూల్ సాంకేతిక విశ్లేషణను ఇస్రో ముగించింది. రెండంచెల రోదసి ప్రయోగ పద్ధతి ద్వారా ల్యాండర్ మరియు ఎసెంట్ మోడ్యూళ్లను చంద్రుడిపైకి పంపే ప్రణాళికను ఖరారు చేశారు. ఈ మిషన్‌లో వినియోగించే కమ్యూనికేషన్ ఆర్బిటర్లను బెంగళూరు ఇస్రో టెలిమెట్రీ నెట్‌వర్క్ (ISTRAC) ద్వారా క్షేత్రస్థాయిలో పర్యవేక్షించే ఏర్పాట్లు సాగుతున్నాయి.
8. తెలంగాణలో ‘తెలంగాణ క్లీన్ ఏవియేషన్ & డ్రోన్ పాలసీ 2026’ ఆమోదం
తెలంగాణ ప్రభుత్వం రాష్ట్రంలో డ్రోన్ తయారీ వ్యవస్థను మరియు ఏరోస్పేస్ రంగాన్ని ప్రోత్సహించడానికి నూతన డ్రోన్ పాలసీ 2026కి ఆమోదం తెలిపింది. వ్యవసాయం, విపత్తు నిర్వహణ, వైద్య సరుకుల రవాణా మరియు శాంతి భద్రతల పర్యవేక్షణలో డ్రోన్ పరిజ్ఞానాన్ని విస్తృతంగా వినియోగించేలా సబ్సిడీలను ప్రకటించారు. హైదరాబాద్ శివార్లలో నూతన డ్రోన్ టెస్టింగ్ ట్రాక్‌లు మరియు రీసెర్చ్ పార్కులను ఏర్పాటు చేయనున్నట్లు ప్రభుత్వం స్పష్టం చేసింది.
9. గ్రేటర్ హైదరాబాద్ వ్యాప్తంగా ‘స్మార్ట్ వేస్ట్ మేనేజ్మెంట్’ నూతన ప్రాజెక్ట్
జీహెచ్‌ఎంసీ (GHMC) హైదరాబాద్ నగరంలోని 150 వార్డులలో ఆర్టిఫిషియల్ ఇంటెలిజెన్స్ ఆధారిత ఘనవ్యర్థాల సేకరణ వ్యవస్థను ప్రారంభించింది. నగరంలో చెత్త పేరుకుపోయిన ప్రాంతాలను సెన్సార్ల ద్వారా గుర్తించి, ఎలక్ట్రిక్ గార్బేజ్ వాహనాల ద్వారా తక్షణమే క్లియర్ చేసే నూతన వ్యవస్థను అమలు చేస్తున్నారు. ప్లాస్టిక్ వ్యర్థాల పునఃచక్రీకరణ (Recycling) కోసం నగరంలో అదనంగా ఐదు కొత్త ప్రాసెసింగ్ ప్లాంట్లను అందుబాటులోకి తేనున్నారు.
10. మహిళల ఆసియా హాకీ ఛాంపియన్స్ ట్రోఫీ ఫైనల్లో భారత్ ఘన విజయం
ఉత్కంఠభరితంగా జరిగిన మహిళల ఆసియా హాకీ ఛాంపియన్స్ ట్రోఫీ ఫైనల్ మ్యాచ్‌లో భారత మహిళల హాకీ జట్టు 2-1 తేడాతో చైనాపై అద్భుత విజయం సాధించి స్వర్ణ పతకాన్ని కైవసం చేసుకుంది. భారత స్ట్రైకర్లు ఆరంభం నుంచే దూకుడుగా ఆడి నిర్ణయాత్మక గోల్స్ సాధించారు. అత్యుత్తమ డిఫెన్స్‌తో శత్రు జట్టు గోల్స్ చేయకుండా అడ్డుకున్న భారత గోల్‌కీపర్‌కు ‘ప్లేయర్ ఆఫ్ ది మ్యాచ్’ అవార్డు లభించింది.
