వాషింగ్టన్‌: రష్యా నుంచి చమురు, సహజ వాయువు కొనుగోలు చేసే దేశాలపై భారీ సుంకాలు విధించే అవకాశాన్ని కల్పించిన చట్టంలోని కీలక ఆంక్షలను అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్‌ ట్రంప్‌ తాత్కాలికంగా నిలిపివేశారు. దీంతో రష్యా నుంచి పెద్ద మొత్తంలో ముడి చమురు దిగుమతి చేసుకుంటున్న భారత్‌, చైనాకు తక్షణ ఊరట లభించే అవకాశం ఏర్పడింది. అమెరికా జాతీయ ప్రయోజనాలను దృష్టిలో ఉంచుకుని ఈ నిర్ణయం తీసుకున్నట్లు ట్రంప్‌ తన కార్యనిర్వాహక ఉత్తర్వులో పేర్కొన్నారు.
ఏమిటీ గ్రాహమ్‌ చట్టం?
రష్యాపై ఆర్థిక ఒత్తిడి పెంచి, ఉక్రెయిన్‌పై యుద్ధానికి సంబంధించిన చర్యలకు అడ్డుకట్ట వేయాలనే లక్ష్యంతో అమెరికా కాంగ్రెస్‌లో రూపొందిన లిండ్సే ఓ. గ్రాహమ్‌ సాంక్షనింగ్‌ రష్యా అండ్‌ ఇరాన్‌ యాక్ట్‌–2026కు ట్రంప్‌ సెప్టెంబర్‌ 18న ఆమోదం తెలిపారు. ఈ చట్టం ప్రకారం రష్యా నుంచి ముడి చమురు, సహజ వాయువును అత్యధికంగా దిగుమతి చేసుకునే ఐదు దేశాల నుంచి అమెరికాకు వచ్చే వస్తువులపై 100 శాతం వరకు అదనపు సుంకాలు విధించే అవకాశం ఉంది. రష్యా చమురు కొనుగోళ్లను కొనసాగించే దేశాలతో పాటు, ఆంక్షలను తప్పించుకునేందుకు రష్యాకు సహకరిస్తున్న దేశాలపైనా చర్యలు తీసుకునే నిబంధనలు ఇందులో ఉన్నాయి. అంతేకాకుండా రష్యా నుంచి అమెరికాకు దిగుమతి అయ్యే వస్తువులపై 500 శాతం వరకు సుంకాలు పెంచే నిబంధనను కూడా ఈ చట్టం కల్పించింది. అయితే అధ్యక్షుడు జాతీయ ప్రయోజనాల దృష్ట్యా కొన్ని ఆంక్షలు, సుంకాల అమలును మినహాయించే అధికారం కలిగి ఉన్నారు.
అక్టోబర్‌ 18 నుంచి అమలులోకి రావాల్సిన చర్యలు
కొత్త ఆంక్షలు అక్టోబర్‌ 18 నుంచి అమలులోకి రావాల్సి ఉండగా, ట్రంప్‌ అక్టోబర్‌ 16న కార్యనిర్వాహక ఉత్తర్వు జారీ చేసి వాటిలోని కీలక నిబంధనలకు మినహాయింపు ఇచ్చారు. ఈ నిర్ణయం అమెరికా జాతీయ ప్రయోజనాలకు అనుగుణంగా ఉందని కాంగ్రెస్‌కు తెలియజేసినట్లు ఉత్తర్వులో పేర్కొన్నారు. ఈ మినహాయింపులు తదుపరి చర్యలు అవసరమని అధ్యక్షుడు లేదా సంబంధిత అధికారులు నిర్ణయించే వరకు కొనసాగుతాయి. అయితే రష్యాపై గతంలో అమలులో ఉన్న అన్ని ఆంక్షలూ రద్దయినట్లు కాదు. గ్రాహమ్‌ చట్టంలోని నిర్దిష్ట నిబంధనల అమలును మాత్రమే ఈ ఉత్తర్వు నిలిపివేసింది. ఇప్పటికే అమల్లో ఉన్న ఇతర ఆంక్షలు కొనసాగవచ్చు.
భారత్‌కు ఎందుకు కీలకం?
భారత్‌ తన ముడి చమురు అవసరాల్లో గణనీయమైన భాగాన్ని విదేశాల నుంచి దిగుమతి చేసుకుంటుంది. రష్యా గత కొన్నేళ్లుగా భారత్‌కు ప్రధాన చమురు సరఫరాదారుల్లో ఒకటిగా ఉంది. అంతర్జాతీయ మార్కెట్‌లో ధరలు, సరఫరా పరిస్థితులను బట్టి రష్యా చమురు కొనుగోళ్లు దేశ ఇంధన వ్యయంపై ప్రభావం చూపుతాయి.
రష్యా చమురు కొనుగోళ్ల కారణంగా భారత్‌ నుంచి అమెరికాకు ఎగుమతి చేసే వస్తువులపై 100 శాతం వరకు అదనపు సుంకాలు విధించే అవకాశం అమలులోకి వచ్చి ఉంటే, భారత ఎగుమతిదారులకు తీవ్ర అనిశ్చితి ఎదురయ్యేది. అమెరికా మార్కెట్‌లో భారత వస్తువుల ధరలు పెరగడం, ఆర్డర్లు తగ్గడం వంటి పరిణామాలు సంభవించే అవకాశం ఉండేది.
ప్రస్తుతం ఆ ముప్పు తాత్కాలికంగా తొలగడంతో భారత ఎగుమతిదారులకు కొంత ఉపశమనం లభించవచ్చు. భారత్‌–అమెరికా వాణిజ్య చర్చలపైనా ఈ నిర్ణయం ప్రభావం చూపే అవకాశం ఉందని పరిశీలకులు భావిస్తున్నారు. అయితే దీనివల్ల వాణిజ్య ఒప్పందం తప్పనిసరిగా త్వరగా పూర్తవుతుందని చెప్పలేం.
చమురు ధరలూ కీలక అంశమే
అంతర్జాతీయ మార్కెట్‌లో ఇంధన ధరలు పెరుగుతున్న సమయంలో రష్యా చమురు సరఫరాపై కొత్త ఆంక్షలు విధించడం వల్ల సరఫరా మరింత ఒత్తిడికి గురయ్యే ప్రమాదం ఉందని విశ్లేషకులు పేర్కొంటున్నారు. చమురు ధరలు పెరిగితే రవాణా, పరిశ్రమలు, విద్యుత్‌ ఉత్పత్తి ఖర్చులు పెరిగి, చివరకు వినియోగదారులపై భారం పడవచ్చు. అమెరికాలోనూ ఇంధన ధరలు రాజకీయంగా కీలక అంశంగా మారాయి. ఈ నేపథ్యంలో రష్యా ఇంధనంపై ఆధారపడే దేశాలపై కొత్త సుంకాలను తక్షణం అమలు చేయకుండా ట్రంప్‌ తీసుకున్న నిర్ణయం ఇంధన సరఫరా, ధరల పరిస్థితులతోనూ ముడిపడి ఉంది.
నిర్ణయంపై విమర్శలు
ట్రంప్‌ నిర్ణయంపై అమెరికాలో రాజకీయ విమర్శలు కూడా వ్యక్తమయ్యాయి. రష్యాపై ఒత్తిడి పెంచేందుకు రూపొందించిన చట్టంలోని చర్యలను నిలిపివేయడం వల్ల ఉక్రెయిన్‌కు మద్దతు ఇచ్చే ప్రయత్నాలు బలహీనపడతాయని కొందరు విమర్శకులు అభిప్రాయపడ్డారు. మరోవైపు రష్యా చమురు కొనుగోలు చేసే దేశాలపై సుంకాలు విధించడం అంతర్జాతీయ వాణిజ్య సంబంధాలను దెబ్బతీయవచ్చన్న ఆందోళనలూ ఉన్నాయి. మొత్తానికి, ట్రంప్‌ నిర్ణయం భారత్‌కు తక్షణ వాణిజ్యపరమైన ఊరట కలిగించే అవకాశం ఉన్నప్పటికీ, రష్యా చమురు కొనుగోళ్లు, అమెరికా ఆంక్షల విధానం, ద్వైపాక్షిక వాణిజ్య చర్చలపై తదుపరి పరిణామాలు కీలకంగా మారనున్నాయి.
