న్యూఢిల్లీ: మనం ప్రతిరోజూ వంటల్లో ఉపయోగించే ఉప్పు ఆరోగ్యాన్ని కాపాడటంలోనూ కీలక పాత్ర పోషిస్తుంది. ముఖ్యంగా అయోడిన్‌ కలిపిన ఉప్పు వినియోగం ద్వారా అయోడిన్‌ లోపం వల్ల వచ్చే అనేక ఆరోగ్య సమస్యలను నివారించవచ్చు. థైరాయిడ్‌ గ్రంథి సక్రమంగా పనిచేయడానికి అవసరమైన అయోడిన్‌ శరీరానికి అందకపోతే మెడ భాగంలో వాపు, పిల్లల్లో నేర్చుకునే సామర్థ్యం తగ్గడం, శారీరక ఎదుగుదల మందగించడం వంటి సమస్యలు తలెత్తవచ్చు. ఈ అంశంపై ప్రజల్లో అవగాహన పెంచేందుకు ప్రపంచ అయోడిన్‌ లోప నివారణ దినోత్సవం సందర్భంగా భారత ఆరోగ్య శాఖతో పాటు పలు సంస్థలు అయోడైజ్డ్‌ ఉప్పు వినియోగాన్ని ప్రోత్సహిస్తున్నాయి.
థైరాయిడ్‌కు అయోడిన్‌ ఎందుకు అవసరం?
అయోడిన్‌ మన శరీరానికి తక్కువ పరిమాణంలో అవసరమైనప్పటికీ, దాని పాత్ర చాలా ముఖ్యమైనది. థైరాయిడ్‌ గ్రంథి తయారు చేసే హార్మోన్ల ఉత్పత్తికి ఇది అవసరం. ఈ హార్మోన్లు శరీర జీవక్రియలు, మెదడు అభివృద్ధి, ఎదుగుదల వంటి కీలక ప్రక్రియలను నియంత్రిస్తాయి. ఆహారంలో అయోడిన్‌ తగినంతగా లేకపోతే థైరాయిడ్‌ గ్రంథి పెరిగి మెడ భాగంలో వాపు ఏర్పడవచ్చు. దీనినే గాయిటర్‌ (Goitre) అంటారు. ముఖ్యంగా గర్భధారణ సమయంలో అయోడిన్‌ లోపం తల్లి ఆరోగ్యంతో పాటు శిశువు మెదడు అభివృద్ధిపైనా ప్రభావం చూపే ప్రమాదం ఉంది.
గర్భిణులు, చిన్నారుల ఆరోగ్యంపై ప్రత్యేక శ్రద్ధ
అయోడిన్‌ లోపం వల్ల పిల్లల్లో మెదడు అభివృద్ధి దెబ్బతినడం, నేర్చుకునే సామర్థ్యం తగ్గడం, శారీరక ఎదుగుదల మందగించడం వంటి సమస్యలు రావచ్చు. గర్భిణుల్లో ఈ లోపం ఉంటే పిండం అభివృద్ధిపై ప్రభావం పడే ప్రమాదం ఉంది. అందుకే చిన్నారులు, గర్భిణులు, పాలిచ్చే తల్లులకు తగినంత అయోడిన్‌ అందడం ముఖ్యం. భారత కేంద్ర ఆరోగ్య, కుటుంబ సంక్షేమ మంత్రిత్వ శాఖ ఆధ్వర్యంలో అమలవుతున్న జాతీయ అయోడిన్‌ లోప రుగ్మతల నియంత్రణ కార్యక్రమం (NIDDCP) ద్వారా అయోడిన్‌ కలిపిన ఉప్పు వినియోగాన్ని ప్రోత్సహించడం, ప్రజల్లో అవగాహన కల్పించడం, ఉప్పులో అయోడిన్‌ స్థాయులను పర్యవేక్షించడం వంటి చర్యలు చేపడుతున్నారు. కేంద్ర మంత్రి ప్రతాపరావు జాధవ్‌ కూడా అయోడైజ్డ్‌ ఉప్పు వినియోగాన్ని ప్రజారోగ్యానికి ముఖ్యమైన చర్యగా పేర్కొన్నారు.
ప్రపంచవ్యాప్తంగా పురోగతి.. ఇంకా అవగాహన అవసరం
యునిసెఫ్‌ గణాంకాల ప్రకారం, 2020లో ప్రపంచ జనాభాలో సుమారు 89 శాతం మంది అయోడిన్‌ కలిగిన ఉప్పును వినియోగించారు. అయినప్పటికీ, ప్రపంచవ్యాప్తంగా దాదాపు వంద కోట్ల మందికి అయోడిన్‌ కలిగిన ఉప్పు అందుబాటులో లేదని అంచనా. భారత్‌లోనూ అయోడైజ్డ్‌ ఉప్పు వినియోగం విస్తరించినప్పటికీ, ప్రతి కుటుంబానికి తగిన నాణ్యతతో కూడిన ఉప్పు అందేలా చూడటం అవసరం. వంటకు ఉపయోగించే ఉప్పు ప్యాకెట్‌పై అయోడిన్‌ ఉందో లేదో పరిశీలించడం, ప్యాకెట్‌ను తేమ నుంచి దూరంగా మూసి ఉంచడం మంచిది. అయితే అయోడిన్‌ కోసం ఉప్పును ఎక్కువగా తీసుకోవాల్సిన అవసరం లేదు; ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ సూచనల ప్రకారం ఉప్పు వినియోగాన్ని పరిమితం చేస్తూనే అయోడైజ్డ్‌ ఉప్పును ఎంచుకోవాలి. రోజువారీ ఆహారంలో చిన్న మార్పు ద్వారా అయోడిన్‌ లోపాన్ని నివారించడంలో ప్రతి ఒక్కరూ భాగస్వాములు కావచ్చు.
