1. ఐరాస భద్రతా మండలిలో రష్యా అధ్యక్షత: ఉక్రెయిన్, పశ్చిమాసియా సంక్షోభాలపై ప్రత్యేక సమావేశాలు
నవంబర్ నెల నిమిత్తం ఐక్యరాజ్యసమితి భద్రతా మండలి (UNSC) అధ్యక్ష బాధ్యతలను రష్యా స్వీకరించింది. అంతర్జాతీయ వేదికపై పెరిగిన భౌగోళిక ఉద్రిక్తతల నడుమ ఈ సమావేశాలు ప్రాధాన్యత సంతరించుకున్నాయి. ఉక్రెయిన్ సంక్షోభం, పశ్చిమాసియా పరిణామాలు మరియు అంతర్జాతీయ శాంతి భద్రతలపై సమగ్ర చర్చలను నిర్వహిస్తున్నట్లు ఐరాసలోని రష్యా ప్రతినిధి వెల్లడించారు. సరిహద్దు భద్రత మరియు సైబర్ రక్షణకు సంబంధించిన నూతన విధాన రూపకల్పనపై సభ్యదేశాలు అభిప్రాయాలను పంచుకోనున్నాయి.
2. అమరావతి రాజధాని నిర్మాణ పనులకు ఏపీ కేబినెట్ ఆమోదం: రూ. 10,000 కోట్ల నిధుల సమీకరణ
ఆంధ్రప్రదేశ్ రాజధాని అమరావతిలో ప్రతిష్టాత్మక మౌలిక సదుపాయాల కల్పనకు సంబంధించి కీలక ప్రాజెక్టులకు ఏపీ కేబినెట్ ఆమోదం తెలిపింది. రాజధాని నగర పరిధిలో పరిపాలనా భవనాలు, న్యాయమూర్తుల నివాస సముదాయాలు మరియు ప్రధాన ట్రంక్ రోడ్ల నిర్మాణం కోసం విదేశీ ఆర్థిక సంస్థల భాగస్వామ్యంతో రూ. 10,000 కోట్ల నిధులను సేకరించే ప్రతిపాదనకు పచ్చజెండా ఊపారు. డిసెంబర్ నాటికి ప్రధాన రహదారుల విస్తరణ పనులను పూర్తి చేయాలని సీఆర్‌డీఏ అధికారులను ప్రభుత్వం ఆదేశించింది.
3. ఐఐటీ మద్రాస్ నూతన ఏఐ ఆర్ అండ్ డి సెంటర్ ప్రారంభం: హెల్త్‌కేర్‌లో ఏఐ
భారతీయ సాంకేతిక విజ్ఞాన సంస్థ (IIT Madras) ప్రాంగణంలో వైద్యరంగంలో ఏఐ (AI in Healthcare) వినియోగాన్ని ప్రోత్సహించేందుకు ప్రత్యేక పరిశోధనా కేంద్రాన్ని ప్రారంభించారు. క్యాన్సర్ ముందస్తు గుర్తింపు, ఆటోమేటెడ్ డయాగ్నోస్టిక్స్ మరియు డిజిటల్ హెల్త్ రికార్డుల విశ్లేషణకు అవసరమైన అల్గారిథమ్‌లను ఈ కేంద్రం అభివృద్ధి చేయనుంది. దేశీయ వైద్య విధానాన్ని డిజిటలైజ్ చేయడంతో పాటు గ్రామీణ ప్రాంతాలకు మెరుగైన వైద్య సేవలను అందించడమే దీని ప్రధాన లక్ష్యం.
4. ఆర్టిఫిషియల్ ఇంటెలిజెన్స్ గ్లోబల్ సమిట్: బాధ్యతాయుతమైన ఏఐ నిబంధనావళిపై నిర్ణయం
న్యూఢిల్లీలో ముగిసిన గ్లోబల్ ఏఐ సమిట్‌లో బాధ్యతాయుతమైన ఆర్టిఫిషియల్ ఇంటెలిజెన్స్ (Responsible AI) వినియోగంపై ప్రపంచ దేశాల మధ్య అవగాహన ఒప్పందం కుదిరింది. డీప్‌ఫేక్ సాంకేతికత, డేటా ప్రైవసీ మరియు డిజిటల్ భద్రతను కాపాడేందుకు అంతర్జాతీయ స్థాయిలో నూతన మార్గదర్శకాలను ఆమోదించారు. డిజిటల్ ఆర్థిక వ్యవస్థను విస్తరిస్తూనే ఏఐ సాంకేతికతను మానవ శ్రేయస్సుకు ఏ విధంగా వాడాలనే దానిపై భారత సాంకేతిక నిపుణులు స్పష్టమైన నివేదికను అందించారు.
5. తెలంగాణాలో ఉచిత స్కిల్ డెవలప్‌మెంట్ కోర్సులు: గురుకుల విద్యాసంస్థల్లో ప్రారంభం
తెలంగాణ గురుకుల సొసైటీ గ్రామీణ నిరుద్యోగ యువతను ప్రోత్సహించే లక్ష్యంతో ఉచిత నైపుణ్యాభివృద్ధి మరియు కోడింగ్ కోర్సులను ప్రారంభించింది. హైదరాబాద్, వరంగల్, కరీంనగర్ రీజియన్లలోని కేంద్రాలలో పైథాన్, డేటా సైన్స్ మరియు ఆర్టిఫిషియల్ ఇంటెలిజెన్స్ అంశాలపై ప్రత్యేక శిక్షణా తరగతులను నిర్వహిస్తున్నారు. శిక్షణ పూర్తి చేసుకున్న అర్హులైన యువతకు ప్రముఖ టెక్ కంపెనీలలో ఉపాధి అవకాశాలు కల్పించేందుకు ప్రభుత్వం జాబ్ మేళాలను ఏర్పాటు చేస్తోందని విద్యాశాఖ ప్రకటించింది.
6. ఢిల్లీ-ఎన్‌సీఆర్‌లో క్షీణించిన గాలి నాణ్యత: గ్రాప్ Stage-II ఆంక్షల పర్యవేక్షణ
దేశ రాజధాని ఢిల్లీ పరిసర ప్రాంతాలలో గాలి నాణ్యత సూచీ (AQI) పడిపోవడంతో కేంద్ర గాలి నాణ్యత నిర్వహణ కమిషన్ (CAQM) ‘గ్రాప్ Stage-II’ (GRAP-II) ఆంక్షలను అమల్లోకి తెచ్చింది. శీతాకాలపు పొగమంచు మరియు పొరుగు రాష్ట్రాలలో వ్యర్థాల కాల్చివేత వల్ల కాలుష్య స్థాయిలు పెరగడంతో డీజిల్ జెనరేటర్ల వాడకంపై నిషేధం విధించారు. వాక్యూమ్ స్వీపింగ్ ద్వారా రహదారులను శుభ్రం చేస్తూ ప్రజా రవాణా వినియోగాన్ని ప్రోత్సహించేందుకు ప్రత్యేక బృందాలను రంగంలోకి దించారు.
7. ఇస్రో ప్రతిష్టాత్మక ‘చంద్రయాన్-4’ ప్రాజెక్ట్ ముసాయిదా సిద్ధం: ల్యాండర్ డిజైన్ ఖరారు
భారత అంతరిక్ష పరిశోధనా సంస్థ (ISRO) ప్రతిష్టాత్మక ‘చంద్రయాన్-4’ (Chandrayaan-4) మిషన్ ప్రాథమిక రూపకల్పనను పూర్తి చేసింది. చంద్రుడి ఉపరితలం నుంచి మట్టి శాంపిళ్లను భూమికి తీసుకువచ్చే (Sample Return Mission) సాంకేతికతపై ఇస్రో శాస్త్రవేత్తలు దృష్టి సారించారు. వచ్చే ఏడాదిలో ప్రయోగించేందుకు అవసరమైన ల్యాండర్ మరియు రోవర్ మోడళ్లను బెంగళూరులోని ఇస్రో ఉపగ్రహ కేంద్రంలో సిద్ధం చేస్తున్నారు.
8. తెలంగాణలో ధాన్యం కొనుగోళ్ల వేగవంతం: ఆన్‌లైన్‌లో బోనస్ సొమ్ము జమ
తెలంగాణ జిల్లాల్లో వానకాలం ధాన్యం సేకరణ ప్రక్రియ వేగవంతంగా సాగుతోంది. కొనుగోలు కేంద్రాల ద్వారా ధాన్యాన్ని విక్రయించిన రైతులకు మద్దతు ధరతో పాటు ప్రభుత్వం ప్రకటించిన రూ. 500 బోనస్ మొత్తాన్ని ఆన్‌లైన్ విధానంలో నేరుగా వారి బ్యాంక్ ఖాతాల్లో జమ చేస్తున్నారు. వర్షాల వల్ల ధాన్యం దెబ్బతినకుండా ఉండేందుకు ప్రతి కొనుగోలు కేంద్రం వద్ద తార్పాలిన్ కవర్లను సరిపడా అందుబాటులో ఉంచారు.
9. గ్రేటర్ హైదరాబాద్ పరిధిలో ‘ల్యాండ్ పూలింగ్’ నూతన విధానం: జీహెచ్‌ఎంసీ ఉత్తర్వులు
హైదరాబాద్ నగర శివార్లలో మౌలిక వసతుల విస్తరణ మరియు కారిడార్ల అభివృద్ధి కోసం తెలంగాణ ప్రభుత్వం ‘ల్యాండ్ పూలింగ్ స్కీమ్’ (Land Pooling Scheme) నిబంధనలను సవరించింది. ఔటర్ రింగ్ రోడ్ (ORR) పరిసర ప్రాంతాలలో రహదారులు, పార్కులు మరియు గ్రీన్ జోన్ల నిర్మాణానికి భూములను అందించే రైతులకు అభివృద్ధి చేసిన ప్లాట్లను వెనక్కి ఇచ్చేందుకు నూతన మార్గదర్శకాలు జారీ చేశారు.
10. తిరుపతి-విశాఖ విమాన సేవల పెంపు
ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రంలో పర్యాటకం మరియు వాణిజ్య రంగాన్ని ప్రోత్సహించే దిశగా తిరుపతి మరియు విశాఖపట్నం నగరాల మధ్య అదనపు విమాన సేవలు అందుబాటులోకి వచ్చాయి. ఈ రెండు ప్రధాన ప్రాంతాల మధ్య రాకపోకలు సాగించే ప్రయాణికులకు ఇది ఎంతో సౌకర్యవంతంగా మారనుంది. భవిష్యత్తులో మిగిలిన ప్రధాన నగరాలకు కూడా విమాన కనెక్టివిటీని పెంచేందుకు ప్రణాళికలు సిద్ధం చేస్తున్నట్లు ఏపీ విమానయాన సంస్థ తెలిపింది.
