దేశంలో ఉన్నత విద్య, పరిశోధన రంగాల్లో కొత్త మార్పులకు దారి తీసేలా ఇండియన్ ఇన్‌స్టిట్యూట్ ఆఫ్ టెక్నాలజీ (ఐఐటీ) రోపర్ వినూత్న కార్యక్రమాన్ని ప్రారంభించింది. సాధారణంగా పీహెచ్‌డీ పూర్తి చేయాలంటే ఏళ్ల తరబడి పరిశోధన చేసి, విస్తృతమైన థీసిస్ రాయాల్సి ఉంటుంది. అయితే, ఇప్పుడు పరిశోధన ద్వారా ఉపయోగకరమైన ఉత్పత్తిని రూపొందించడం, పేటెంట్ సాధించడం లేదా స్టార్టప్‌ను అభివృద్ధి చేయడంపై దృష్టి పెట్టేలా ‘ప్రొడక్ట్/స్టార్టప్ ఆధారిత పీహెచ్‌డీ’ మార్గాన్ని ఐఐటీ రోపర్ ప్రవేశపెట్టింది. ఈ విధానంలో పరిశోధన ఫలితాలను వాస్తవ ప్రపంచంలో ఉపయోగపడే ఆవిష్కరణలుగా మార్చడమే ప్రధాన లక్ష్యం.
ఈ కార్యక్రమంలో భాగంగా పరిశోధకులు పరిశ్రమలు ఎదుర్కొంటున్న సమస్యలను గుర్తించి, వాటికి శాస్త్రీయ పరిష్కారాలను అభివృద్ధి చేయవచ్చు. ఉదాహరణకు, వ్యవసాయ రంగానికి ఉపయోగపడే కొత్త పరికరాన్ని తయారు చేయడం, పరిశ్రమల పనితీరును మెరుగుపరిచే సాంకేతికతను రూపొందించడం లేదా కొత్త ఉత్పత్తితో స్టార్టప్‌ను ప్రారంభించడం వంటి పనులు చేయవచ్చు. ఐఐటీ రోపర్ డైరెక్టర్ ప్రొఫెసర్ రాజీవ్ అహుజా తెలిపిన వివరాల ప్రకారం, ఈ మార్గంలో సంప్రదాయ పీహెచ్‌డీ థీసిస్ రాయాల్సిన అవసరం ఉండదు. దాని స్థానంలో పరిశోధన ద్వారా సాధించిన ఆవిష్కరణ, ఉత్పత్తి లేదా సాంకేతిక అభివృద్ధి ప్రధానంగా పరిగణనలోకి వస్తాయి.
ఈ విధానంలో పీహెచ్‌డీ సాధించేందుకు మూడు ప్రధాన మార్గాలను సూచించారు. మొదటిది, కొత్త ఆవిష్కరణకు పేటెంట్ పొందడం. రెండోది, పరిశోధన ఆధారంగా ఒక స్టార్టప్‌ను స్థాపించి ఉత్పత్తిని అభివృద్ధి చేసి మార్కెట్‌లోకి తీసుకెళ్లడం. మూడోది, అభివృద్ధి చేసిన సాంకేతికతను ఇప్పటికే ఉన్న కంపెనీలకు బదిలీ చేయడం. తద్వారా పరిశోధకులు తమ ఆవిష్కరణలను వాణిజ్యపరంగా ఉపయోగించుకునే అవకాశం పొందుతారు. సాంకేతికతను స్వీకరించిన సంస్థ ఉత్పత్తిని తయారు చేసి విక్రయిస్తే, ఒప్పందాన్ని బట్టి ఆవిష్కర్తకు రాయల్టీ కూడా లభించవచ్చు.
పరిశోధన పత్రాల ప్రచురణపైనే అధికంగా దృష్టి పెట్టే సంప్రదాయ విధానానికి ప్రత్యామ్నాయంగా ఈ కార్యక్రమాన్ని రూపొందించినట్లు సంస్థ ప్రతినిధులు పేర్కొన్నారు. పరిశోధన పత్రాలు ప్రచురించాలనే ఒత్తిడి కొన్ని సందర్భాల్లో డేటా తారుమారు, ఇతరుల పరిశోధనను కాపీ చేయడం వంటి సమస్యలకు దారితీయవచ్చని ఐఐటీ రోపర్ అసోసియేట్ డీన్ (పోస్ట్‌గ్రాడ్యుయేట్ అండ్ రీసెర్చ్) సారంగ్ గుంఫేకర్ అభిప్రాయపడ్డారు. పరిశోధన ద్వారా సమాజానికి, పరిశ్రమలకు ఏ మేరకు ప్రయోజనం కలిగిందన్న అంశానికి ప్రాధాన్యం ఇవ్వాలని ఈ విధానం సూచిస్తోంది. ఉత్పత్తి తయారీ, మార్కెట్‌లో విక్రయం, సాంకేతికత బదిలీ వంటి ఫలితాల ఆధారంగా పరిశోధనను ముందుకు తీసుకెళ్లే అవకాశం కల్పిస్తోంది. అయితే, డిగ్రీకి సంబంధించిన తుది అర్హతలు, మూల్యాంకన ప్రమాణాలు సంస్థ అధికారిక నిబంధనల ప్రకారమే ఉంటాయి.
ఈ కొత్త విధానంతో విద్యాసంస్థలు, పరిశ్రమలు, స్టార్టప్‌ల మధ్య సంబంధాలు బలపడే అవకాశం ఉంది. పరిశోధకులకు ప్రయోగశాల సదుపాయాలు, సాంకేతిక సహాయం, మార్గదర్శకత్వం, పెట్టుబడిదారులతో పరిచయాలు వంటి అవకాశాలు అందుబాటులోకి రావచ్చు. పేటెంట్ పొందిన ఆవిష్కరణను పరిశ్రమలో ఉపయోగించడం లేదా కొత్త కంపెనీగా అభివృద్ధి చేయడం ద్వారా పరిశోధన ఫలితాలు ప్రజలకు చేరువ కావచ్చు. అయితే, ఉత్పత్తిని తయారు చేయడం, దానికి మార్కెట్‌ కల్పించడం, వ్యాపారాన్ని విజయవంతంగా నిర్వహించడం సులభమైన విషయం కాదు. ఈ విధానంలో ప్రవేశించాలనుకునే విద్యార్థులు అర్హతలు, దరఖాస్తు విధానం, పరిశోధన మూల్యాంకనం, డిగ్రీ నిబంధనలను అధికారికంగా తెలుసుకోవాలి. మొత్తంగా, పీహెచ్‌డీ పరిశోధనను కేవలం సిద్ధాంతపరమైన అధ్యయనానికి పరిమితం చేయకుండా, ఆవిష్కరణలు మరియు వాస్తవ సమస్యల పరిష్కారంతో అనుసంధానించే ప్రయత్నంగా ఐఐటీ రోపర్ కార్యక్రమం నిలుస్తోంది.
