తిరుమల, సెప్టెంబర్ 21, 2026: తిరుమల శ్రీవారి ఆలయంలో సాలకట్ల బ్రహ్మోత్సవాలు భక్తి శ్రద్ధల మధ్య వైభవంగా కొనసాగుతున్నాయి. సెప్టెంబర్ 15న ప్రారంభమైన ఈ తొమ్మిది రోజుల వార్షిక బ్రహ్మోత్సవాలు సెప్టెంబర్ 23న చక్రస్నానం, ధ్వజావరోహణంతో ముగియనున్నాయి. ఈ ఏడాది అధిక మాసం కారణంగా తిరుమలలో రెండు బ్రహ్మోత్సవాలు జరగడం ప్రత్యేకత. సాలకట్ల బ్రహ్మోత్సవాల అనంతరం అక్టోబర్ 12 నుంచి 20 వరకు నవరాత్రి బ్రహ్మోత్సవాలు నిర్వహించనున్నారు.
బ్రహ్మోత్సవం అంటే ఏమిటి?
తిరుమల సంప్రదాయం ప్రకారం, శ్రీ వేంకటేశ్వరస్వామివారు లోకకల్యాణం కోసం సృష్టికర్త బ్రహ్మదేవుడిని ఉత్సవాలు నిర్వహించమని ఆదేశించారని పురాణ విశ్వాసం. బ్రహ్మదేవుడు నిర్వహించిన ఉత్సవాలుగా భావించడం వల్లే వీటికి “బ్రహ్మోత్సవాలు” అనే పేరు వచ్చిందని టీటీడీ వివరిస్తోంది. తొమ్మిది రోజుల పాటు స్వామివారు వివిధ వాహనాలపై భక్తులకు దర్శనమివ్వడం ఈ ఉత్సవాల ప్రధాన ఆకర్షణ. బ్రహ్మోత్సవాలకు ముందు అంకురార్పణ నిర్వహించడం సంప్రదాయం. సెప్టెంబర్ 14న వైఖానస ఆగమ పద్ధతిలో అంకురార్పణ జరిగింది. శ్రీ విష్వక్సేనులవారు నాలుగు మాడ వీధుల్లో ఊరేగి ఉత్సవ ఏర్పాట్లను పర్యవేక్షించగా, యాగశాలలో నవధాన్యాలను పవిత్ర మట్టిలో విత్తారు.
సాలకట్ల బ్రహ్మోత్సవం–నవరాత్రి బ్రహ్మోత్సవం మధ్య తేడా ఏమిటి?
తిరుమలలో సాధారణంగా సంవత్సరానికి ఒకసారి సాలకట్ల బ్రహ్మోత్సవం జరుగుతుంది. అధిక మాసం వచ్చిన సంవత్సరాల్లో రెండుసార్లు బ్రహ్మోత్సవాలు నిర్వహిస్తారు. 2026లో కూడా అధిక మాసం కారణంగా ఈ రెండు ఉత్సవాలు జరుగుతున్నాయి. సాలకట్ల బ్రహ్మోత్సవాలు ప్రధాన వార్షిక బ్రహ్మోత్సవాలు. 2026లో ఇవి సెప్టెంబర్ 15–23 వరకు జరుగుతున్నాయి. వీటిలో ధ్వజారోహణంతో ప్రారంభించి, గరుడసేవ, రథోత్సవం, చక్రస్నానం, ధ్వజావరోహణం వంటి ప్రధాన ఘట్టాలు ఉంటాయి. నవరాత్రి బ్రహ్మోత్సవాలు అక్టోబర్ 12–20 వరకు జరుగుతాయి. రెండింటిలోనూ వాహన సేవలు ఉంటాయి. అయితే ప్రధాన తేడా ఏమిటంటే నవరాత్రి బ్రహ్మోత్సవాల్లో ధ్వజారోహణం, ధ్వజావరోహణం నిర్వహించరు. మిగిలిన ఉత్సవ క్రమం కూడా సాలకట్ల బ్రహ్మోత్సవాలతో పోలిస్థే కొంత భిన్నంగా ఉంటుంది
నిన్న తిరుమలలో ఏం జరిగింది?
ఉదయం 8 గంటలకు హనుమంత వాహన సేవలో శ్రీ మలయప్పస్వామివారు కోదండరాముని అలంకారంలో హనుమంత వాహనంపై భక్తులకు దర్శనమిచ్చారు. సాయంత్రం 4 గంటలకు శ్రీదేవి, భూదేవి సమేతంగా స్వర్ణరథంపై స్వామివారు తిరుమాడ వీధుల్లో విహరించారు. మంగళవాయిద్యాల నడుమ జరిగిన ఈ సేవలో పెద్ద సంఖ్యలో భక్తులు స్వయంగా స్వర్ణరథాన్ని లాగుతూ “గోవిందా” నామస్మరణ చేశారు. రాత్రి 7 గంటలకు గజవాహన సేవ జరిగింది. శ్రీ మలయప్పస్వామివారు దివ్యస్వరూపంలో భారీ గజవాహనంపై నాలుగు మాడ వీధుల్లో ఊరేగుతూ భక్తులను అనుగ్రహించారు. గజవాహన సేవ సందర్భంగా తిరుమాడ వీధులు భక్తులతో పాటు కళాకారుల ప్రదర్శనలతో సందడిగా మారాయి. దేశంలోని పలు రాష్ట్రాలతో పాటు జర్మనీకి చెందిన కళాకారులు కలిపి 19 బృందాలకు చెందిన 528 మంది కళాకారులు జానపద, శాస్త్రీయ కళారూపాలను ప్రదర్శించారు. ఈ విధంగా ఆధ్యాత్మికత, సంప్రదాయం, సంగీతం, నృత్యం కలిసిన ప్రత్యేక వాతావరణంలో బ్రహ్మోత్సవాల ఆరో రోజు ముగిసింది.
నేడు సెప్టెంబర్ 21: సూర్యప్రభ–చంద్రప్రభ వైభవం
బ్రహ్మోత్సవాల్లో నేడు ఏడో రోజు కావడంతో తిరుమలలో ఉదయం నుంచి రాత్రి వరకు ప్రత్యేక కార్యక్రమాలు కొనసాగనున్నాయి. ఉదయం 8 గంటలకు శ్రీ మలయప్ప స్వామివారు సూర్యప్రభ వాహనంపై తిరుమాడ వీధుల్లో భక్తులకు దర్శనమివ్వనున్నారు. సూర్యప్రభ వాహనం తేజస్సు, ప్రకాశం, శక్తికి ప్రతీకగా భావిస్తారు. మధ్యాహ్నం 1 నుంచి 3 గంటల వరకు స్నపన కార్యక్రమం నిర్వహించనున్నారు. ఇక రాత్రి 7 గంటలకు చంద్రప్రభ వాహన సేవ జరగనుంది. చంద్రుని చల్లదనం, ప్రశాంతతకు ప్రతీకగా భావించే ఈ సేవతో నేటి వాహన సేవలు ముగుస్తాయి. ఇలా నేడు ఉదయం సూర్యుడి తేజస్సుతో, రాత్రి చంద్రుడి చల్లదనంతో శ్రీవారి దర్శనం భక్తులకు ప్రత్యేక ఆధ్యాత్మిక అనుభూతిని అందించనుంది.
రేపు సెప్టెంబర్ 22: రథోత్సవం, అశ్వ వాహన సేవ
సాలకట్ల బ్రహ్మోత్సవాల్లో సెప్టెంబర్ 22 కీలకమైన రోజుల్లో ఒకటి. ఉదయం 7 గంటలకు రథోత్సవం నిర్వహించనున్నారు. ఈ సందర్భంగా శ్రీ మలయప్ప స్వామివారు శ్రీదేవి, భూదేవి సమేతంగా మహారథంపై తిరుమాడ వీధుల్లో భక్తులకు దర్శనమివ్వనున్నారు. రథాన్ని భక్తులు భక్తిశ్రద్ధలతో లాగుతూ స్వామివారి నామస్మరణ చేస్తారు. రాత్రి 7 గంటలకు అశ్వ వాహన సేవ జరగనుంది. గుర్రపు వాహనంపై స్వామివారి దర్శనం భక్తులకు కనువిందు చేయనుంది. ఇక సెప్టెంబర్ 23న బ్రహ్మోత్సవాల ముగింపు రోజు. ఉదయం 6 నుంచి 9 గంటల మధ్య చక్రస్నానం నిర్వహించనుండగా, రాత్రి ధ్వజావరోహణంతో 2026 సాలకట్ల బ్రహ్మోత్సవాలు అధికారికంగా ముగియనున్నాయి
2026 బ్రహ్మోత్సవాల పూర్తి షెడ్యూల్
| తేదీ | ఉదయం | సాయంత్రం/రాత్రి |
| సెప్టెంబర్ 15 | — | ధ్వజారోహణం, పెద్ద శేష వాహనం |
| సెప్టెంబర్ 16 | చిన్న శేష వాహనం | స్నపనం, హంస వాహనం |
| సెప్టెంబర్ 17 | సింహ వాహనం | ముత్యపు పందిరి |
| సెప్టెంబర్ 18 | కల్పవృక్ష వాహనం | సర్వభూపాల వాహనం |
| సెప్టెంబర్ 19 | మోహినీ అవతారం | గరుడ వాహనం |
| సెప్టెంబర్ 20 | హనుమంత వాహనం | స్వర్ణరథం, గజ వాహనం |
| సెప్టెంబర్ 21 | సూర్యప్రభ వాహనం | స్నపనం, చంద్రప్రభ వాహనం |
| సెప్టెంబర్ 22 | రథోత్సవం | అశ్వ వాహనం |
| సెప్టెంబర్ 23 | చక్రస్నానం | ధ్వజావరోహణం |
